Edimsel Koşullanma (Skinner)

Edimsel Koşullanma (Skinner)

Skinner

Edimsel Koşullanma (Skinner) Özellikleri

  • Verilen tepkiler istemlidir.
  • Organizma aktiftir.
  • Ödül ve Ceza uygulanır.
  • Organizma davranışın sonucundan etkilenir.
  • Organizma davranışın devam etmesi için ödül bekler
  • Organizma davranışın durması için ceza bekler.
    Ör: Matematik dersinde tahtaya soru çözmeye kalkan bir öğrencinin öğretmen tarafından aferin aldıktan sonra matematiğe ilgi duyması ve matematik üzerine çalışmalar yapması.

1.) Ödül Pekiştirme

Davranışın devamını sağlamak için organizmaya verilir.

  • Olumlu Pekiştirme : Ortama hoşuna gidecek uyarıcı eklenir .
    Ör: Aferin demek , Çikolata vermek.
  • Olumsuz Pekiştirme : Olumsuz bir şeyi ortamdan çıkarırız.
    Ör: Ders çalışmayan bir öğrenci için bilgisayarına el koymak.
  • Birincil Pekiştireç : Organizmayı fizyolojik olarak mutlu edenlerdir.
    Ör : Yemek , su , uyumak
  • İkincil Pekiştireç : Öğrenme ürünü olan pekiştirme türleridir.
    Ör: Gülümsemek , oyuncak , kupa , yıldız , aferin 

 

2.) Ayırt Edici Uyarıcı

İstemli olarak tepki verilir.Ortamda organizmayı farklı düşündürecek bir olay nesne olmalıdır.
Ör:Ayşe ne zaman selfy çekilecekse saçlarını düzeltmektedir.

 

3.) Davranışta Kontrast

Organizmada davranışın pekiştirildiği yerde o davranışın artması , pekiştirilmediği yerde ise davranışın kendini gizlemesi.Burada televizyonlardaki kontrast aklınıza gelsin siyah – beyaz ayarıdır. Yani bir yerde beyaz hiç yok bir noktada siyah davranış çok.
Ör:Evde annesi kızdığı için yaramazlık yapamayan bir çocuğun başka evde çokça yapması

 

4.) Ceza

  • Birinci Tip Ceza : Organizmanın hoşuna gitmediği durumu ortama dahil etmektir.
    Ör : Yaramazlık yapan çocuğa kızmak , bağırmak .
  • İkinci Tip Ceza : Organizmanın hoşuna giden bir şeyi ortamdan kaldırmak.
    Ör : Yaramazlık yapan çocuğun oyuncağına el koymak ve oyuncağı ortamdan kaldırmak.

 

5.) Uyarıcı Genellemesi

Benzer uyarıcılar karşısında aynı tepkiyi vermektir.Bir uyarıcı karşısında verilen tepki o uyarıcıya benzeyen başka uyarıcıya da verilmesidir.
Ör : Görüğü köpeğe ” hav hav ” diye öğretilen bir çocuğa dışarıda köpeğe benzer bir hayvan görünce de ” hav hav” demesi.

 

6.) Tepki Genellemesi

Organizmanın bir davranışı pekiştirildikten sonra , benzer davranışları da sergilemeye başlamasıdır.Yani bak bunu yaptım aferin aldım ama bunu da yapabiliyorum demesi gibi.
Ör : Rakamları sırayla okuyan bir çocuk aferin aldıktan sonra , gireceği türkçe dersinde de alfabeyi sırayla okuyarak aferin almak istemesi.

Yazar: KPSS